
Akkrum
Foppe de Haan woont al meer dan 20 jaar in Akkrum en voelt
zich op en top Akkrumer. Hij is ook al meer dan 15 jaar bij
Sportclub Heerenveen betrokken, dus al jaren succesvol trainer.
Misschien heet hij u persoonlijk van harte welkom in Akkrum.
Akkrum is ontstaan op een hoogte aan de zuidzijde van de rivier
de Boarne en uigegroeid langs de Slachtedyk. In de 11e en 12e eeuw
woonden er waarschijnlijk vissers, ambachts- en handelslieden. Rond
1500 werd Akkrum geheel door brand verwoest en herbouwd. In het
begin van de 18e eeuw krijgt Akkrum bekendheid door zijn slagerijen
met export naar Londen. Akkrum had de eerste schaatsenmakerij van
Nederland, de Stoomschaatsenfabriek Ruiter, gesticht in 1860-1861.
Tot voor kort was in Akkrum een veevoederfabriek gevestigd. De grote
silo van deze fabriek is nog steeds een beeldbepalend gebouw in het
dorp. Overige karakteristieke bouwwerken zijn "Coopersburg",
"Welgelegen".
Wie de route van noord naar zuid volgt ziet bij het
binnenkomen van Akkrum meteen aan de linker hand
een opvallend bouwwerk, Coopersburg.
Coopersburg is in 1900 gesticht door de Akkrumer Folkert Harmens
Kuipers, die in Amerika fortuin had gemaakt. Het is gebouwd als een
tehuis voor ouderen van dagen, maar wordt momentel gebruikt voor de
huisvesting van één- en twee persoons huishoudens. De voormalige
Regentenkamer is ingericht als oudheidskamer. In het park bevindt
zich het mausoleum van de oprichter.
Welgelegen vormt een complex huisjes voor ongehuwde dames en weduwen,
met aan de straatkant een mooie tuinkoepel uit de 18e eeuw. De Stichting
Welgelegen is in 1924 opgericht door mejuffrouw Suster van der Vegt uit Akkrum.
Rond 1760 wordt de tuin van Welgelegen aan het Heechein opnieuw
aangelegd door Augustinus Lycklama, grietman uit Aldeboarn.
Ook laat hij een zomerwoning, de Koepel bouwen. In het
testament uit 1924 bepaalt Suster van der Vegt dat muur en
koepel afgebroken moeten worden. Deze moeten plaats maken voor
een complex woningen. De regenten beslissen na veel protest
uit het dorp dat de koepel blijft bestaan.
Akkrum is de enige plaats in Friesland die de Palmpaasprocessie als een
levende traditie heeft bewaard. De pake's en beppe's in Akkrum geven de
traditie door. Ook de friese Palm is er nog te zien al dreigt
deze het ten onrechte te verliezen van de als Christelijker ervaren
Kruispalm.
De Friese palm die vroeger in het gehele Nederlandse kustgebied te
zien was is een rechte stok waaraan koek, brood em vruchten gestoken zijn en
die versierd wordt met vlaggetjes. Boven op de stok het'zwaantje' in de
jongste tijd haantje genoemd. De Palmprocessie met het muziekkorps voorop
trekt naar de Coopersburg waar de burgemeester de kinderen toespreekt.
De optocht herinnert aan de intocht van Jezus met zijn leerlingen -waaronder
onze Jacobus- in Jerusalem. De palmen die daarbij werden gezwaaid krijgen
overal een eigen vorm.
In Spanje kunnen de pelgrims ze aan de huizen zien
hangen.