Leeuwarden, 19 december 2000
Project Sint Jacobsstraat
De Sint Jacobsstraat in Leeuwarden is een belangrijk stukje Jabikspaad, letterlijk en figuurlijk een Europese schakel uit een ver verleden getrokken naar het heden. De beeldend-kunstenaars Tilly A. Buy en Gerard A. Groenewoud uit Leeuwarden hebben ideeën ontwikkeld hoe de route door de Sint Jacobsstraat op passende wijze gemarkeerd kan worden door middel van een kunstwerk.
De Sint Jacobsstraat is, met name door de recente herinrichting door de gemeente, beperkt in zijn mogelijkheden. Daarom is het de bedoeling in zeven gietijzeren deksels (van de inspectieputten) verschillende reliëfs aan te brengen die op de pelgrimsroute door Leeuwarden wijzen.
De zeven deksels die met regelmatige tussenruimte de gehele Sint Jacobsstraat bestrijken worden van noord naar zuid "gelezen". De invulling van de deksels heeft verschillende lagen van betekenissen.
Campus Stellae
Ten eerste krijgen de deksels allemaal dezelfde tekst, namelijk de Latijnse naam van Compostela: Campus Stellae. Zoals de naam Sint Jacob ten grondslag ligt aan het Spaanse Santiago, zo verwijst het achtervoegsel Compostela naar het uitspansel boven deze plaats. Een mysterieus licht en sterrenschijnsel in het hemelgewelf duidden in de 9e eeuw op een wonder. In een graftombe werden vervolgens door een kluizenaar de overblijfselen van de heilige Jacobus gevonden, waarin ze eeuwen eerder na een boottocht van 7 dagen en een reis per ossenwagen, waren begraven. Naast de verwijzing naar het einddoel van de reis is Campus Stellae een verduidelijking van de oorsprong van de naam en het verhaal dat er aan ten grondslag ligt. De Latijnse naam ligt als het ware tussen deze twee in, beide - verhaal en plaats - zijn erin herkenbaar.
Verschillende schelpen
Daarnaast krijgt ieder deksel zijn eigen afbeelding die bestaat uit een tekening waarin een schelp en een lichaamsdeel gecombineerd worden. De schelpen op deze afbeeldingen zijn allemaal verschillende vormen van schelpen en ze lopen uiteen van de wulk als eerste, noordelijke, schelp tot de jacobsschelp als laatste. Daartussen komen een aantal andere schelpen met kenmerkende vormen. Deze reeks, waarvan begin en eind duidelijk zijn, staat ook voor de reis met een beginpunt en een einddoel, maar die daartussen een slingerend pad kent waarop men letterlijk alles tegen kan komen, de diversiteit van de schepping.
Ontberingen
Als laatste element vormen de zeven deksels ook een afspiegeling van het lichaam. Ieder deksel beeldt een lichaamsdeel af, beginnend bij de voeten en eindigend bij het hoofd. Enerzijds staat dit voor de pelgrimage die begint als een voettocht, het verdragen van ontberingen en het fysieke afzien, waarbij er gaande de route een kentering optreedt naar een bepaalde verlichte staat, een vergeestelijking. Maar dit lichaam is ook het lichaam van Jacobus, naar wiens graf men de hele reis onderweg is. De Sint Jacobsstraat is als het ware een afspiegeling van zijn tombe, waar de relikwieën, zoals de heiligen vaak in onderdelen in allerlei heiligdommen zijn terug te vinden, bij elkaar gebracht en geordend zijn.